Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây

Quan niệm làm nhà của người Giáy, Lào Cai

Thứ sáu - 31/07/2015 00:54

Nhà là nơi sống, làm việc, sinh hoạt thường nhật của mọi thành viên gia đình nên cũng giống như nhiều dân tộc khác, người Giáy rất thận trọng khi làm nhà.

nhadantocgiay3 laocai
Quan niệm làm nhà của người Giáy, Lào Cai
Đến các bản làng của người Giáy ở Tả Van, ta có thể dễ dàng bắt gặp hình ảnh nhiều nếp nhà quây quần bên nhau tạo thành những ngôi làng ấm cúng.
Cách thị trấn Sa Pa khoảng 8 km, làng Tả Van Giáy nằm trong địa phận của Vườn Quốc gia Hoàng Liên. Đến các bản làng của người Giáy ở Tả Van, ta có thể dễ dàng bắt gặp hình ảnh nhiều nếp nhà quây quần bên nhau tạo thành những ngôi làng ấm cúng với thế tựa lưng vào núi, bên cạnh là những dòng suối chảy rì rầm ngày đêm. Đó là điều đặc trưng của cộng đồng người vốn có cuộc sống hòa hợp với thiên nhiên này.

Quan niệm làm nhà của người Giáy
Là tộc người có một nền văn hóa tồn tại lâu đời, đồng bào Giáy mang những nét đặc sắc riêng không lẫn lộn với các dân tộc khác. Một trong số đó là nguyên tắc trong việc dựng nhà. Theo quan niệm của người Giáy, đất và hướng nhà là 2 yếu tố vô cùng quan trọng, là điều kiện quyết định sự thành bại của gia chủ.
Nhà là nơi sống, làm việc, sinh hoạt thường nhật của mọi thành viên gia đình nên cũng giống như nhiều dân tộc khác, người Giáy rất thận trọng khi chọn đất làm nhà. Thực hiện công việc này, họ thường nhờ đến sự giúp đỡ của các thầy mo. Cầu khấn trước thần linh, thầy mo sẽ tìm được mảnh đất phù hợp với gia đình, dòng họ đó.
Chọn nơi làm nhà, bao giờ người Giáy cũng quan tâm đến nguồn nước. Nếu như người Tày kiêng làm nhà ở cạnh sông suối chảy mạnh thì người Giáy lại ngược lại. Họ thường cư trú ở các thung lũng, tập trung sống tại khu vực ven sông suối, bên cạnh ý nghĩa tâm linh là nơi mát mẻ, an bình, họ còn có điều kiện canh tác, trồng lúa nước, làm nương rẫy...

Chọn hướng làm nhà
Sau khi chọn được đất, với người Giáy, dựng nhà cần phải chú ý chọn hướng. Họ quan niệm làm nhà đúng hướng sẽ đem đến tài lộc, hạnh phúc... cho mọi thành viên. Muốn như vậy, hướng được chọn là hướng mà trước mặt không có núi cản, dựa lưng vào núi, như vậy mới được thần núi che chở, bảo vệ khỏi những điều xui xẻo.
Ngoài ra, hướng đó phải thoáng đãng, rộng lớn, không che khuất tầm nhìn, có thế mới mong làm ăn phát đạt, đặc biệt không có mồ mả chắn phía trước. Thường, việc chọn hướng nhà được tổ chức thành nghi lễ do những thầy mo thực hiện và khi nhà cửa xong xuôi, cũng chính họ làm lễ gọi tổ tiên rồi gia chủ mới được vào ở nhà mới.
 
nhadantocgiay4 LAOCAI
Người Giáy quan niệm làm nhà đúng hướng sẽ đem đến tài lộc, hạnh phúc...

Người Giáy làm nhà 3 gian, mỗi gian có những ý nghĩa nhất định, trong đó, gian giữa là nơi đặt bàn thờ tổ tiên, tiếp khách, được coi là trang nghiêm nhất. Phụ nữ không được nằm gian giữa, buồng của các thành viên trong gia đình ở các gian bên. Trước đây, bếp thường nằm ở gian bên, nhưng ngày nay, nhiều gia đình người Giáy đã làm bếp đun nấu riêng, độc lập với nhà.
Từ nguồn vật liệu sẵn có trong tự nhiên, bà con dân tộc Giáy thường dựng nhà bằng 2 loại nguyên liệu: gỗ hoặc lấy cây vầu, cây nứa chẻ ra rồi đan lại và lấy đất trộn rơm trát lên đó làm tường. Nhà đất hay nhà gỗ phụ thuộc vào mức độ khá giả của mỗi gia đình.

Nhưng dù làm bằng gì đi nữa thì nhìn chung hiện nay, nhà người Giáy vẫn giữ được đầy đủ dáng dấp của ngôi nhà truyền thống, đặc biệt là những nguyên tắc trong việc chọn đất và hướng nhà. Đây là nét đẹp của một nền văn hóa đã có từ lâu đời, là minh chứng rõ nét về cuộc sống thường nhật của đồng bào dân tộc Giáy ở Lào Cai.
Cùng với sự gia tăng của khách du lịch, các dịch vụ đáp ứng nhu cầu của khách du lịch cũng được mở rộng. Trước đây, Tả Van chỉ có dịch vụ nhà nghỉ nhưng hiện nay đã có nhiều loại hình dịch vụ. Trước hết phải kể đến là dịch vụ Homestay – dịch vụ nghỉ tại các hộ gia đình. Khách du lịch có thể lựa chọn các hộ gia đình người Giáy làm địa điểm lưu trú qua đêm. Tại đây họ sẽ tìm hiểu về văn hóa truyền thống của dân tộc, mặt khác nhà ở của người Giáy thoáng mát, sạch sẽ, sinh hoạt, ăn ở đảm bảo vệ sinh và cách cư xử của người Giáy dễ gây thiện cảm.
 

Nguồn tin: dantocviet.vn


 
Tổng số điểm của bài viết là: 5 trong 1 đánh giá
Xếp hạng: 5 - 1 phiếu bầu
Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

  Ẩn/Hiện ý kiến

Dân tộc Giáy

Giới thiệu

Người Giáy từ Trung quốc di cư sang Việt Nam cách đây khoảng 200 năm (cuối thế kỷ XVIII). Đặc điểm của người Giấy có quan hệ mật thiết về các mặt như ăn ở, may mặc, ngôn ngữ, phong tục... rất gần gũi với người Tày, Nùng, Thái, Bố Y, Tu Dí, Pu Lá. . .Tên...